Imagination

Dad Anita Simeon

Ils 15 da matg 2002 avra ella sias portas, l'expo.02. Per pudair suandar ils projects dovri anc adina gronds duns d'imaginaziun. Quell'imaginaziun dovra I'expo però sco tema. Ina bilantscha intermediara d'in'occurrenza fitg creativa che lascha er vegnir ils nanins a pled.

Agid per l'activaziun da l'imaginaziun persunala da mintga visitader duessan esser ca. 40 exposiziuns, plazzadas sin 4 Arteplages a Biennal, Morat, Neuchâtel ed Yverdon-Ies-Bains. "Pussanza e libertad", "mument ed eternitad", "natira ed artifizialitad", "jau ed il univers" - quai èn ils temas dals divers lieus d'acziun.

Schrebertins ed orangeria
A Bienna flaneschas ti tras l'expoparc ch'è concepì sco grond iert da cuntrada cun sias plantas vegliurdas, passas diversas pussaivladads da sa chattar e tuttenina es ti al lai. E ti stas eri e ta smirveglias. Davant tai sa drizzan trais turs vers tschiel. Energic, futuristic, transparent. L'architectura dal biro viennes Coop Himmelb(l)au mussa fitg cler la discrepanza e l'unitad da la pussanza e da la libertad.

Ma insatge disturba il grondius gest da las turs e dal tetg che para d'avair pussanza sur tut il lai: A la riva sa rasa ina cultura da schrebertins, cun bandieras e nanins, flurs papaver e cacteas e chamonas decoradas da fiers chaval ...ina pluricultura che simbolisescha la diversitad dals linguatgs - betg mo en senn linguistic mabain er social. I dat il linguatg da las medias, dal contact tranter umans, dal corp, da la politica, dal underground, da las leschas. Sut il titel "Lust und Lüge" s'occupa in project cun participaziun rumantscha surtut da la disditga da la lingua. La lingua n'è ni precisa ni exacta. Nus ristgain en mintga discurs da na dir la vardad e quai betg exnum sapientivamain. Quantas giadas datti malenclegientschas vulidas u nun vulidas - las qualas ins numn alura manzegnas. Ina pitschna variaziun po avair consequenzas fatals. En ils schrebertins emprovan ils exponiders da surmuntar las leschas linguisticas e d'experimentar autras furmas dal pled auditiv, plastic e figurativ.

Dasperas datti er ina serra, in pavillon da vaider en il stil da las orangerias classicas nua che la lingua publica duess vegnir transparenta. L'orangeria duess esser plattafurma per prelecziuns ed events da diversas colurs. Ins na po betg pli discurrer d'in project rumantsch, ma sch'il rumantsch vegn adina puspè a la surfatscha e sa schluita permanentamain en la conscienza dal visitader - e quai betg mo en l'exposiziun "Lust und Lüge" - alura po l'expo.02 esser in impuls tut spezial er per il rumantsch.