Tge ha da far l’India cun Tschamut?
Ina tragicumedia da la Klibühni a Cuira

(anr/fa) 

Proxim mardi ha lieu a Cuira la premiera dal nov toc da teater “Indien – Tschamut” da la Klibühni, sut la reschia da Klaus Henner Russius. Dals trais acturs èn dus Rumantschs. Dus giasts che sesan en in’ustaria e spetgan ch’i vegnia servì il gentar… Uschia entschaiva il nov toc da la Klibühni a Cuira. Sco che ha declerà Reto Bernetta, l’administratur da la societad da teater, è quai gia lur segunda atgna producziun da quest onn. Durant ils mais schaner e favrer 2001 ha represchentà la Klibühni il toc “Molly Sweeney”, tranter auter er a Lavin ed a Sissach en il chantun Basilea. Ch’el speria ch’il nov toc haja er tant success, ha ditg Bernetta
glindesdi a Cuira als represchentants dals meds da massa. Mardi, ils 3 d’avrigl, represchentan ils acturs Rolf Schmid, René Schnoz e Linus Livers a Cuira il toc per l’emprima giada.

Tge ha da far Bargetzi cun Flütsch?
Sch’ils dus umens na fissan betg domadus en viadi tras il Grischun per examinar e dar notas als restaurants grischuns, alura na fissan els segir betg sa scuntrads. Leo Bargetzi (Rolf
Schmid) è in tip plitost grop che blastemma spert e gugent. Ses collega Konrad Flütsch (René Schnoz) dentant sgola quasi sin in nivel esoteric e nun ha tant encletga per patratgs memia simpels…
“Els èn dus caracters nars, bizars e plain cuntradicziuns”, ha explitgà Schnoz, “a l’entschatta als odieschan ins, ma plaun plaunet cumenzan ins als avair adina pli gugent.” Linus Livers gioga las autras tschintg rollas, ils differents ustiers, ma ina giada er in medi, in’autra giada perfin in spiritual. Adina vegn el schicanà dals dus auters. Che Bargetzi fetschia adina il fauss, ha ditg Schmid, “ma cun ses esser talmain maladester daventa’l adina pli simpatic.” Quai che ha plaschì ad el surtut è l’amicizia che sa sviluppa tranter ils dus umens. Ch’el saja cuntent da pudair prender part a quest teater sco unic actur da lingua tudestga, ha ditg Schmid per finir.

“Las relaziuns èn sumegliantas”
Il toc teater “Indien” ha scrit il cabarettist austriac Josef Hader. En Svizra è’l vegnì represchentà mo duas giadas, ina a Berna e l’autra a Turitg. Domaduas represchentaziuns eran vegnidas giugadas d’acturs austriacs. “Jau era intgantà dal toc”, sa regorda René Schnoz, “ordavant però m’aveva irrità il titel in zic.” Che l’India vegnia mo menziunada adina puspè durant il toc, “en India èsi tut auter”, ha’l declerà. Schnoz ha pensà che l’acziun pudess giugar senz’auter er en Grischun, “tar nus èsi sumegliant, mo tants funcziunaris cun tut ils differents titels na datti qua betg”. Perquai ha’l adattà ensemen cun Rolf Schmid il toc e scrit el en dialect tudestg svizzer. Tar els gioga l’acziun en il “Bündnerland”. Per lur versiun han els schlargià in zic il titel e mess tiers anc “Tschamut”. Tenor Schnoz e ses collegas acturs è “Indien – Tschamut” in toc teater da rir, malgrà la fin tragica da l’istorgia, “in toc che mussa bain ina tscherta realitad tar nus en Grischun”.

Premiera mardi, ils 3 d’avrigl 2001 a las 20.30 en la Klibühni, Kirchgasse 14, Cuira. Ulteriuras represchentaziuns ils 4, 5, 6, 7, 10, 11, 12 avrigl adina a las 20.30.